Bitcoin jest dziś uznawany za najbardziej znaną kryptowalutę na świecie. Śledzą go drobni inwestorzy, wielkie fundusze oraz tradycyjne instytucje finansowe. Jeśli jednak cofniemy się do 2010 roku, trafimy do zupełnie innego świata. W tamtym czasie Bitcoin był jedynie eksperymentem dla niewielkiej społeczności programistów, kryptografów i entuzjastów technologii. Dlatego pytanie „ile kosztował Bitcoin w 2010 roku” nie ma jednej prostej odpowiedzi. Wszystko zależy od tego, czy mówimy o początku roku, pierwszych transakcjach, słynnym zakupie pizzy za bitcoiny czy końcówce roku.
Krótko mówiąc: przez większość 2010 roku Bitcoin kosztował mniej niż jednego dolara. Na początku roku praktycznie nie miał realnej ceny rynkowej, w marcu pierwsze transakcje wyceniano na ułamki centa, w maju jeden BTC był wart około 0,004 dolara, a pod koniec roku cena wzrosła do około 30 centów. Ta różnica pokazuje, jak szybko technologiczna ciekawostka zaczęła zmieniać się w nowy rodzaj cyfrowego aktywa. Magazyn Wired pisał już w 2011 roku, że w 2009 i na początku 2010 roku bitcoiny praktycznie nie miały wartości, a w pierwszych miesiącach handlu w 2010 roku ich cena utrzymywała się znacznie poniżej 14 centów.
Bitcoin w 2010 roku: od eksperymentu do pierwszej ceny rynkowej
Aby zrozumieć, ile kosztował Bitcoin w 2010 roku, trzeba cofnąć się jeszcze o krok dalej. Sieć Bitcoin powstała w styczniu 2009 roku, kiedy Satoshi Nakamoto wydobył tak zwany genesis block. W pierwszych miesiącach nie istniał jednak żaden normalny rynek, na którym można było łatwo kupić lub sprzedać Bitcoina. Wartość BTC ustalano więc bardziej nieformalnie pomiędzy osobami testującymi technologię.
Pierwsza znana wycena Bitcoina pojawiła się już w 2009 roku za pośrednictwem New Liberty Standard, który obliczał cenę na podstawie kosztów energii elektrycznej potrzebnej do wydobycia. Historyczne dane wskazują, że kurs wynosił wtedy tysiące BTC za jednego dolara. W praktyce oznaczało to, że jeden Bitcoin był wart znacznie mniej niż jednego centa.
Naprawdę ważny przełom nastąpił jednak dopiero w 2010 roku. Wtedy zaczęły pojawiać się pierwsze platformy i społeczności umożliwiające wymianę Bitcoina na dolary amerykańskie. Według Guinness World Records pierwszą giełdą kryptowalut była BitcoinMarket, która rozpoczęła działalność 17 marca 2010 roku.
Ile kosztował Bitcoin w marcu 2010 roku?
W marcu 2010 roku cena Bitcoina była często szacowana na około 0,003 dolara za jednego BTC. Innymi słowy, za jednego dolara można było teoretycznie kupić setki bitcoinów. Z dzisiejszej perspektywy wydaje się to absurdalnie niską kwotą, ale wtedy Bitcoin nie był aktywem inwestycyjnym w dzisiejszym rozumieniu tego słowa. Był nowym i technicznie interesującym projektem bez szerokiej adopcji, regulowanych giełd, inwestorów instytucjonalnych i bez pewności, że w ogóle przetrwa.
Dlatego warto podkreślić, że wczesne ceny Bitcoina z 2010 roku należy traktować z dużą ostrożnością. Nie istniał wtedy płynny globalny rynek, lecz bardzo mały ekosystem z minimalną liczbą transakcji. Cena co prawda istniała, ale nie oznaczała tego samego, co dzisiejszy kurs BTC na dużych giełdach kryptowalut.
Bitcoin Pizza Day: 10 000 BTC za dwie pizze
Najbardziej znaną odpowiedzią na pytanie, ile kosztował Bitcoin w 2010 roku, jest historia znana jako Bitcoin Pizza Day. 22 maja 2010 roku programista Laszlo Hanyecz zapłacił 10 000 BTC za dwie pizze. Ta transakcja jest uznawana za pierwszy znany zakup fizycznego produktu za pomocą Bitcoina. Według AP te bitcoiny były wtedy warte około 41 dolarów.
Oznacza to, że cena jednego Bitcoina wynosiła około 0,0041 dolara. W praktyce jeden BTC nie był wtedy wart nawet pół centa. Właśnie dlatego ta historia stała się symbolem wczesnej ery Bitcoina. To nie tylko zabawna opowieść o „najdroższych pizzach świata”, ale przede wszystkim moment, w którym Bitcoin po raz pierwszy udowodnił, że może być środkiem wymiany za realne towary.
Bitcoin Pizza Day dobrze pokazuje również, jak inaczej ludzie postrzegali Bitcoina w 2010 roku. Nie był on „cyfrowym złotem”, aktywem inwestycyjnym ani narzędziem do dywersyfikacji portfela. Dla większości ludzi spoza niewielkiej społeczności nie znaczył praktycznie nic. Dla entuzjastów był eksperymentalnymi internetowymi pieniędzmi, których wartość dopiero zaczynała się kształtować.
Ile kosztował Bitcoin pod koniec 2010 roku?
W ciągu 2010 roku cena Bitcoina zaczęła stopniowo rosnąć. Według Wired przez pierwszą połowę okresu handlu Bitcoin utrzymywał się poniżej 14 centów, ale wraz ze wzrostem zainteresowania społeczności cena zaczęła poruszać się znacznie dynamiczniej. Na początku listopada 2010 roku cena wzrosła podobno do 36 centów, po czym ustabilizowała się w okolicach 29 centów.
Podobny obraz pokazują historyczne bazy danych cen. StatMuse podaje, że cena zamknięcia Bitcoina 31 grudnia 2010 roku wynosiła około 0,30 dolara.
W praktyce oznacza to, że osoba kupująca jednego Bitcoina pod koniec 2010 roku zapłaciłaby za niego równowartość kilku czeskich koron według ówczesnego kursu dolara. Ci, którzy kupili wcześniej w 2010 roku, mogli wejść na rynek jeszcze znacznie taniej.
Dlaczego Bitcoin był tak tani w 2010 roku?
Niska cena Bitcoina w 2010 roku nie była przypadkiem. W tamtym czasie Bitcoin praktycznie nie miał żadnej infrastruktury. Nie istniały duże giełdy, aplikacje mobilne, fundusze ETF, instytucjonalne usługi przechowywania ani szerokie zainteresowanie mediów. Dla zwykłego człowieka kupno, zrozumienie i bezpieczne przechowywanie Bitcoina było bardzo trudne.
Drugim powodem była ogromna niepewność. Nikt nie wiedział, czy Bitcoin stanie się funkcjonującą globalną siecią, czy pozostanie jedynie krótkotrwałym eksperymentem technologicznym. Bitcoin nie miał długiej historii, nie przeszedł testu kryzysów gospodarczych, nie istniały jasne regulacje, a jego społeczność była bardzo mała.
Trzecim czynnikiem był niski popyt. Cena każdego aktywa wynika ze zderzenia podaży i popytu. W 2010 roku bardzo niewiele osób chciało kupować Bitcoina. Gdy zainteresowanie zaczęło rosnąć, cena również ruszyła w górę. Dlatego już w 2011 roku Bitcoin po raz pierwszy osiągnął parytet z dolarem amerykańskim, czyli poziom jednego dolara za jednego BTC.
Co dziś mówi nam cena Bitcoina z 2010 roku?
Patrzenie na cenę Bitcoina z 2010 roku jest fascynujące, ale może być też mylące. Łatwo odnieść wrażenie, że wystarczyło „kupić i czekać”. W rzeczywistości nie było to takie proste. W 2010 roku nikt nie wiedział, czy Bitcoin przetrwa, czy technologia będzie działać, czy wyjdzie poza małą społeczność i czy kiedykolwiek zainteresuje szerszą publiczność.
Wiele osób, które wtedy posiadały Bitcoina, sprzedało go, wydało, straciło lub zapomniało haseł dostępu. Dzisiejsza perspektywa jest kształtowana przez fakt, że znamy już końcowy rezultat. W tamtym momencie Bitcoin pozostawał jednak niezwykle ryzykownym eksperymentem.
